ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI AĞAÇLANDIRMA VE EROZYON KONTROLU
HİZMETLERİNE İLİŞKİN ÖZEL ÖDENEĞİN KULLANIMINA AİT ESAS VE USULLER
(Yayımlandığı Resmi Gazete :
28.02.2004 – 25387)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
ve Kapsam
Madde 1 — Bu esas ve usuller, 6831 sayılı Orman Kanunu
hükümlerine göre orman alanını artırmak, biyolojik çeşitliliği geliştirmek ve
bozulan orman ekosistemini yeniden oluşturmak üzere Genel Müdürlükçe veya
gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak ağaçlandırma, erozyon kontrolü, mera
ıslahı, rehabilitasyon, fidanlık, ağaç ıslahı, tohum ve fidan üretimi, enerji
ormanı tesisi ve imar-ihya çalışmaları için özel ödenek kaydedilecek olan
gelirlerin ve bu gelirlerden yapılacak harcamaların düzenlenmesine yönelik esas
ve usulleri kapsamaktadır.
Dayanak
Madde 2 — Bu esas ve usuller, 4629 sayılı Bazı
Fonların Tasfiyesi Hakkında Kanunun Geçici Birinci maddesine ve 09/10/2003
tarih ve 25254 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ağaçlandırma Yönetmeliğine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 3 — Bu esas ve usullerde geçen;
Bakanlık : Çevre ve Orman Bakanlığını,
Bakan : Çevre ve Orman Bakanını,
Genel Müdürlük : Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolu
Genel Müdürlüğünü,
İl Müdürlüğü : İl Çevre ve Orman Müdürlüğünü,
İl Müdürü : İl Çevre ve Orman Müdürünü,
İdare Süresi : Bir alanda ağaçlandırma, imar-ihya ve diğer
usullerle tesis edilen ormandan, ağaç türüne ve amaca bağlı olarak son
hasılanın çıkarılmasına kadar geçen süreyi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Özel Ödenek ve Kullanımı
Özel
Ödeneğin Gelirleri ve Takibi
Madde 4 — Bu esas ve usullere göre yürütülecek
ağaçlandırma, erozyon kontrolü, mera ıslahı, rehabilitasyon, ağaç ıslahı, tohum
ve fidan üretimi, fidanlık, enerji ormanı tesisi ve imar - ihya çalışmaları
için kullanılacak özel ödeneğin gelirleri şunlardır.
a) Orman Genel Müdürlüğünün yıllık satış gelirlerinin yüzde
beşi (% 5) oranına kadar Çevre ve Orman Bakanınca tespit edilecek miktar.
b) Orman Genel Müdürlüğünce yapılacak orman emvali
satışlarından;
1- Tahsisen satılan yakacak odun ve
köylü pazar satışlarından satış bedelinin yüzde biri (% 1),
2- Lif-yonga sanayinin ihtiyacı için tahsisen
verilen lif-yonga odunları tahsis bedelinin yüzde ikisi (% 2),
3- Kamu kurum ve kuruluşlarına tahsisen
verilen tomruk, direk, kağıtlık ve sanayi odunlarının tahsis bedelinin yüzde
ikisi (% 2),
oranında alınacak paylar.
c) Orman Genel Müdürlüğü Döner Sermaye Yönetmeliği
hükümlerine göre yapılan satışlardan;
1- Satış gelirlerinin yüzde altısı (%6) oranında,
2- Orman Genel Müdürlüğünce ödenen kurumlar vergisinin ayrıca
yüzde ikisi (% 2) oranında,
3- Artırmalı orman emvali satışlarında, alıcıdan tahsil
edilecek yüzde üçü (% 3) oranında,
alınacak paylar.
d) 6831 sayılı Orman Kanununun 52 nci
maddesi hükmüne göre, özel orman alanlarında verilen yapılaşma izinlerinde,
onaylı bina, yol ve tesis proje bedellerinin yüzde biri (% 1) oranında alınacak
paylar.
e) 6831 sayılı Orman Kanunu hükümleri gereğince verilecek
izin veya irtifak haklarına dayanılarak, Devlet ve diğer kamu tüzel kişileriyle
özel ve tüzel kişilerce, kâr gayesi bulunmaksızın ve kamu yararına hizmetlerde
kullanılmak üzere yapılacak tesislerin dışındaki her türlü tesisin proje toplam
bedelinden orman sahasına isabet eden kısmının yüzde ikisi (% 2) oranında alınacak
paylar.
f) Gerçek ve tüzel kişilerce ağaçlandırma ve erozyon kontrolu çalışmalarında kullanılmak üzere yapılan yardım ve
bağışlar.
g) Hatıra ormanı kurulmasını talep eden gerçek ve tüzel
kişilerce bu ormanların kurulması için gerekli giderleri karşılamak üzere
yatırılan bedel.
h) Kredi geri dönüşünden elde edilen gelirler.
Yukarıda belirtilen gelirler, Genel Müdürlük ile Türkiye
Cumhuriyeti Ziraat Bankası arasında yapılan ve yürürlükte olan protokol
hükümleri çerçevesinde ilgili mevzuatında ve bu esas ve usullerde belirlenen
sürelerde il müdürlüklerindeki banka şubelerine yatırılır. Yatırılan bu
tutarlar Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankasının Atatürk Orman Çiftliği bürosunda
mevcut "Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Gelirleri" hesabına bekletilmeden
aktarılır. Aktarılan bu tutarlarla ilgili aylık banka hesap ekstreleri,
il müdürlüklerince sonraki ayın ilk haftasında Genel Müdürlüğe intikal
ettirilir. Genel Müdürlüğün hesabında biriken tutarlar Türkiye Cumhuriyeti
Ziraat Bankası Atatürk Orman Çiftliği bürosunca her ay sonunda Çevre ve Orman
Bakanlığı Merkez Saymanlığı Müdürlüğünün Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası nezdindeki cari hesabına aktarılarak, tutarlara ilişkin
bilgiler Atatürk Orman Çiftliği bürosu tarafından Genel Müdürlüğe bildirilir.
Söz konusu tutarlar, Çevre ve Orman Bakanlığı Merkez
Saymanlık Müdürlüğünce Bu Esas ve Usuller kapsamında yer alan hizmetlerde
kullanılmak üzere bir yandan Genel Bütçenin (B) cetveline özel gelir, diğer
yandan Bakanlık Bütçesinde mevcut veya yeni açılacak tertiplere Maliye
Bakanlığınca özel ödenek kaydedilir.
Bu suretle özel ödenek kaydedilen miktarlardan yılı
içerisinde harcanmayan tutarları ertesi yıl bütçesine devren özel gelir ve
ödenek kaydetmeye Maliye Bakanı yetkilidir.
Orman Genel Müdürlüğü Döner Sermayeli kuruluşlarının ilgili
saymanlıkları, il müdürlüklerindeki "Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü
Gelirleri" hesaplarına yatırılan nakitlere ait bildirimlerini aylık olarak
il müdürlüklerine yaparlar.
Tesis, izin veya irtifak haklarına ait bedeller, hak sahibi
tarafından en geç bir ay içinde il müdürlüğünün "Ağaçlandırma ve Erozyon
Kontrolü Gelirleri" hesabına yatırılır. Aksi durumda tesis yapma izni
verilmez. İzin verilmişse, izin veya irtifak hakkı tesis işlemi hükümsüz
sayılır. Yapılan ödemelere ait dekontlar, işlemi yapan kuruluşa göre Orman
Genel Müdürlüğünün ilgili Orman İşletme Müdürlüğüne veya Bakanlığın ilgili
taşra kuruluşuna teslim edilir. Dekontun bir nüshası bu birimlerce il
müdürlüğüne gönderilir.
Özel
Ödeneğin Kullanımı
Madde 5 — Yukarda bahsedilen amaç doğrultusunda
sağlanan özel ödenek;
a) Bakanlıkça yapılacak ve yaptırılacak ağaçlandırma, erozyon
kontrolü, imar-ihya, mera ıslahı, rehabilitasyon, fidanlık, ağaç ıslahı, tohum
ve fidan üretimi çalışmaları ile bu çalışmalarla ilgili etüt, planlama, projelendirme,
tesis, bakım ve koruma giderleri,
b) Orman alanlarında, hazine arazilerinde ve sahipli
arazilerde, gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak veya yaptırılacak özel
ağaçlandırma, fidanlık, imar-ihya ve enerji ormanı tesisi için verilecek
krediler,
c) Kamu kurum ve kuruluşları, köy tüzel kişilikleri,
belediyeler, tarımsal kalkınma kooperatifleri ve köye hizmet götürme birlikleri
tarafından yapılacak özel ağaçlandırma, fidanlık, imar-ihya ve enerji ormanı
uygulama projelerinin tanzimi için yapılacak giderler,
d) Hatıra ormanı kurulmak üzere şartlı bağışta bulunan gerçek
ve tüzel kişiler adına yapılacak ağaçlandırma harcamaları,
için kullanılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kredi İşlemleri, Mal ve Hizmet Alımları
Kredi
Esasları
Madde 6 — 6831 sayılı Orman Kanununun 57 nci maddesine dayanılarak çıkarılan Ağaçlandırma
Yönetmeliğindeki esaslara ve onaylı uygulama projesine göre gerçek ve tüzel
kişilere; bozuk orman alanları ile orman içi açıklıklarda, Hazine arazilerinde
ve sahipli arazilerde asli veya odun dışı orman ürünü veren türlerle yapılacak
ağaçlandırma, fidanlık, enerji ormanı tesisi ve imar-ihya çalışmaları için
kredi verilebilir.
Tesis edilen fidanlıklarda; üretilecek fidanların en az yüzde
yetmişinin (% 70) orman ağacı fidanı olması zorunludur.
Müracaat
ve Kredi Tahsisi
Madde 7 — Orman ve Hazine arazilerinde Ağaçlandırma
Yönetmeliğindeki esas ve usullere göre saha tahsis izni almış, projesi tasdik
edilmiş ve yer teslimi yapılmış gerçek ve tüzel kişiler ile sahipli arazilerde
projesinin tasdik edildiği bildirilenler, kredi tahsisi için ilgili il
müdürlüklerine müracaat ederler.
İl müdürlükleri; saha tesliminin yapıldığı yıla ait Genel
Müdürlük Birim Fiyatlarını esas alarak, hazırlayacakları Krediye Esas Yatırım
Giderleri cetvellerini onayladıktan sonra, 30 gün içinde kredi müracaatı ile
birlikte Genel Müdürlüğe gönderirler. Genel Müdürlükçe bu müracaatlar
değerlendirilir, uygun görülenler için kredi tahsisi yapılır.
Kredi
Borçlandırılması
Madde 8 — Kredi alacak köy tüzel kişileri, tarımsal
kalkınma kooperatifleri, köye hizmet götürme birlikleri ile belediyeler
adlarına düzenlenecek noter onaylı borç senedi veya gayrimenkul ipoteği, diğer
gerçek ve tüzel kişiler ise iki muteber müşterek müteselsil kefil tarafından
imzalanacak noter onaylı borç senedi veya gayrimenkul ipoteği karşılığında
borçlandırılır.
Borç senedinde; kredinin amacına uygun olarak kullanılacağı,
vadesi sonunda Bu Esas ve Usullere göre defaten ödeneceği ile kredinin iptali
halinde kredinin verildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte idareye
ödeneceği hususlarının taahhüt edildiği belirtilir.
Her türlü borç senedi veya gayrimenkul ipoteğinin, kredi
tahsisinin ilgiliye tebliğ tarihinden itibaren en geç 30 gün içinde tanzim
ettirilerek, ilgili il müdürlüğüne teslimi zorunludur.
Kredi
Ödemeleri
Madde 9 — Gerekli şartları yerine getirenlere
verilecek kredi tutarlarına ilişkin ödeme emirleri, Genel Müdürlüğün talebi
üzerine Bakanlık Bütçe Dairesi Başkanlığı tarafından ilgili defterdarlık
muhasebe müdürlüğü veya malmüdürlüklerine gönderilir. Taşradaki ilgili tahakkuk
dairesince hazırlanarak ilgili saymanlığa intikal ettirilecek tahakkuk
müzekkeresi ve verile emri ekine, il müdürlüğünce oluşturulacak komisyonca
düzenlenen hakediş raporu, krediyi kullanacak gerçek
ve tüzel kişilerin adı ve aktarmanın yapılacağı banka hesap numarasını belirtir
ikinci derece ita amiri onayı bağlanmak suretiyle kredi tutarı ilgililerin
banka hesabına aktarılır.
Kredilendirme
ve Kredilerin Geri Dönüş Esasları
Madde 10 — Gerçek ve tüzel kişilere orman alanlarında,
Hazine arazilerinde ve sahipli arazilerde yapacakları ağaçlandırma, fidanlık,
imar-ihya ve enerji ormanı tesisi çalışmaları için kredi tahsisi yapılır.
a) Gerçek ve tüzel kişiler tarafından, idare müddeti otuz
yılı aşan asli orman ürünü veren türlerle saf veya karışık olarak yapılan
ağaçlandırma çalışmalarında arazi hazırlığı, dikim, fidan bedeli, üç yıllık
bakım, ahşap ihata kazığı ve dikenli tel tutarı kadar kredi verilir. Kredi
tutarı, verildiği tarihi izleyen otuzuncu yılın Ekim ayında faizsiz olarak
defaten tahsil edilir.
b) Gerçek ve tüzel kişilerce odun dışı orman ürünü veren
türlerle veya hızlı gelişen orman ağacı türleri ile saf veya karışık olarak
yapılacak ağaçlandırma çalışmalarında, arazi hazırlığı, dikim, fidan bedeli,
ahşap ihata kazığı ve dikenli tel tutarı kadar kredi verilir.
Köy tüzel kişiliklerine verilen kredi, verildiği tarihi
izleyen on beşinci yılın Ekim ayında faizsiz olarak defaten tahsil edilir.
Diğer gerçek ve tüzel kişilere verilen krediye; verildiği
tarihten itibaren başlamak üzere, kredinin verildiği tarihteki Türkiye
Cumhuriyeti Ziraat Bankasının küçük ölçekli tarımsal işletme tanımına giren
üreticilere uyguladığı kredi faizinin yedide biri oranında yıllık faiz
uygulanır. Verilen krediyle birlikte on beş yıllık faiz tutarı, on beşinci yılın
Ekim ayında defaten tahsil edilir.
c) Asli orman ürünü veren türler, odun dışı orman ürünü veren
türler ve hızlı gelişen türlerin karışımı ile tesis edilecek ağaçlandırma
çalışmalarında, (a) ve (b) bentlerinde belirtilen iş grupları itibariyle,
Krediye Esas Yatırım Giderleri Cetveli ayrı ayrı
düzenlenerek toplam tutar kadar kredi tahsis edilir. Kredi geri dönüşü (a) ve
(b) maddelerindeki esaslara göre yapılır.
d) Karma orman tesisinde ana tür altında yetiştirilecek olan
ikinci tür için kredi tahsisi yapılmaz.
e) Gerçek ve tüzel kişilerce yapılan imar-ihya ve enerji
ormanı tesisinde boşlukların ağaçlandırma yolu ile doldurulması amacı ile arazi
hazırlığı, canlandırma kesimi, ekim veya dikim, fidan veya tohum bedeli, ahşap
ihata kazığı ve dikenli tel tutarı kadar kredi verilir.
Köy tüzel kişiliklerine verilen kredi, verildiği tarihi
izleyen on beşinci yılın ekim ayında faizsiz olarak defaten tahsil edilir.
Diğer gerçek ve tüzel kişilere verilen krediye; verildiği
tarihten itibaren başlamak üzere, kredinin verildiği tarihteki Türkiye
Cumhuriyeti Ziraat Bankasının küçük ölçekli tarımsal işletme tanımına giren
üreticilere uyguladığı kredi faizinin yedide biri oranında yıllık faiz
uygulanır. Verilen krediyle birlikte on beş yıllık faiz tutarı, on beşinci yılın
Ekim ayında defaten tahsil edilir.
f) Gerçek ve tüzel kişilerce tesis edilecek olan fidanlıklar
için tasdikli projesinde belirtilen fidanlık tesisi, ihatası, su kaynağı ve
sulama tesisatının kurulması ve fidanlığın üç yıllık bakımı tutarı kadar kredi
tahsisi yapılır.
Gerçek ve tüzel kişilere verilen kredi; verildiği tarihten
itibaren başlamak üzere, kredinin verildiği tarihteki Türkiye Cumhuriyeti
Ziraat Bankasının küçük ölçekli tarımsal işletme tanımına giren üreticilere
uyguladığı kredi faizinin yedide biri oranında yıllık faiz uygulanır. Verilen
krediyle birlikte on yıllık faiz tutarı, onuncu yılın Ekim ayında defaten
tahsil edilir.
Hazine arazilerinde ve sahipli arazilerde kredili olarak
yapılacak özel ağaçlandırma çalışmalarında sahanın yetişme muhiti şartları
itibari ile asli orman ürünü veren türlerle ağaçlandırma yapmaya uygun olması
halinde, sahanın en az yüzde ellisinde (%50) asli orman ürünü veren türlerin
yetiştirilmesi zorunludur.
Tesis edilen özel ağaçlandırma ve fidanlığın; yangın, sel,
heyelan rüzgar ve benzeri doğal afetler sonucu başarısız olması halinde verilen
kredi, faizsiz olarak tahsil edilir.
Mal
ve Hizmet Alımları
Madde 11 — Bu Esas ve Usuller çerçevesinde yapılacak
mal ve hizmet alımları merkezde veya taşrada ilgili saymanlıklara gönderilecek
ödeme emirleri tutarları ve genel hükümlere göre gerçekleştirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Kredi Denetimi ve İptali
Kredi
Takibi
Madde 12 — Kredi ödemesinde bulunulan proje
uygulamalarının denetimi, takibi ve kontrolü yılda en az bir defa il çevre ve
orman müdürlüğünce 3 teknik elemandan oluşturulan denetleme komisyonu
tarafından yapılır. Genel Müdürlükçe belirlenen örnek dispozisyona
göre düzenlenecek "uygulama izleme cetveli" her yıl sonunda Genel
Müdürlüğe gönderilir.
Denetim komisyonu tarafından onaylı projesindeki teknik
esaslara uygun hareket etmediği tespit edilenler, il müdürlüğünce yazılı olarak
ikaz edilir. İkazın gereğinin idarece kabul edilebilir bir mazeret dışında altı
aylık süre içinde yerine getirilmesi zorunludur.
Kredi
İptali
Madde 13 — İl çevre ve orman müdürlüğünce;
a) Kredi tahsisi yapıldığının tebliğinden itibaren 30 gün
içinde Bu Esas ve Usullerin 8 inci maddesinde belirtilmiş olan güvencelerden
birini teslim etmeyen veya 30 gün içinde işe başlamayanlar,
b) Özel ağaçlandırma, özel fidanlık, özel imar-ihya veya özel
enerji ormanı çalışmalarını onaylı projesinde ön görülen sürelerde ve teknik
esaslara uygun olarak yapılmadıkları tespit edilerek ikaz edilenlerden bu
ikazın gereklerini altı ay içinde yerine getirmeyenler,
c) Özel ağaçlandırma, özel fidanlık, özel imar-ihya veya özel
enerji ormanı sahalarında taahhütnameye aykırı olarak amaç dışı kullanımda
bulunduğu tespit edilenler,
yazılı olarak ikaz edilir.
İkazın gereklerini idarece kabul edilebilir bir mazeret
dışında, tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde
yerine getirmeyenlerin kredileri Genel Müdürlükçe iptal edilir.
Uygulama projesi ve saha tahsisi iptal edilenlerin kredileri
herhangi bir bildirime gerek olmaksızın iptal edilir.
Kredi tahsis izni iptal edilenlere verilmiş olan krediler,
verildiği tarihten itibaren geçerli olmak üzere, toplam borç (ana para+ faiz) o
gün cari olan "3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin
Kanun" hükümlerine göre belirlenecek faizle tahsil edilerek Türkiye Cumhuriyeti
Ziraat Bankasında açılmış olan "Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü
Gelirleri" hesabına aktarılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler ve İcra Takip İşleri
Çeşitli
Hükümler
Madde 14 — Yürürlükten kaldırılan 24/3/2002 tarihli ve
24705 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Bakanlığı Ağaçlandırma ve Erozyon
Kontrolü Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usuller ile mülga Ağaçlandırma Fonu
Yönetmeliği esaslarına dayanılarak kredi tahsisi yapılmış özel ağaçlandırma
projelerinin kredi bakiyeleri, Bu Esas ve Usullere göre özel ödenek kaydedilen
tutarlardan ödenir.
Bu Esas ve Usullerden önce kredi tahsisi veya ödemesi
yapılmış olan gerçek ve tüzel kişilere, kredi tahsisinin yapıldığı tarihte
yürürlükte olan mülga Ağaçlandırma Fonu Yönetmeliği veya mülga Orman Bakanlığı
Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usullerinde
belirtilen hükümler uygulanır.
İcra
Takip İşleri
Madde 15 — Bu hesaptan ödenen kredilerle ilgili dava
ve icra takipleri Maliye Bakanlığınca yürütülür.
Yürürlükten
Kaldırılan Hükümler
Madde 16 — 24/3/2002 tarihli ve 24705 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Orman Bakanlığı Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü
Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usuller yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde 17 — Bu Esas ve Usuller yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 18 — Bu Esas ve Usulleri Çevre ve Orman Bakanı
ve Maliye Bakanı müştereken yürütür.